Komitet Obywatelski miasta Krakowa 2006-2009
Przybliżam Państwu cząstkę historii ruchu obywatelskiego w Krakowie. Etap demokratyzacji naszej Ojczyzny w którym wzięli udział przede wszystkim działacze Solidarności wsparci przez mieszkańców naszego miasta jest nadal pomijany. Po prostu o nim się nie pisze. Tak jakby nie istniał. Dla pokolenia dwudziestolatków okres ten jest w ogóle nie znany. W tej sytuacji należy przypomnieć, że Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność" działał przede wszystkim w zakładach pracy. Odegrał on główną rolę w powołaniu i budowie Komitetów Obywatelskich „Solidarność". Głównym zadaniem tej obywatelskiej organizacji była realizacja zawartego porozumienia przy „okrągłym stole", a przede wszystkim przeprowadzenie demokratycznych wyborów. Ruch Obywatelski, działał w terenie (na osiedlach) oparł się gównie o Kościół Katolicki, a dokładnie o parafie. Było to o tyle naturalne, że wielu członków ruchu obywatelskiego działało w różnych organizacjach przy parafiach. Na nas obecnych, spoczywa obowiązek dokumentacji tych czasów. Starajmy się w miarę swych możliwości zebrać jeszcze te materiały uporządkować i przekazać np. do Fundacji Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego działającego przy Bibliotece Jagiellońskiej. bk
Stowarzyszenie Komitet Obywatelski miasta Krakowa jest kontynuatorem tradycji Małopolskiego Komitetu Obywatelskiego "Solidarność" i Krakowskiego Komitetu Obywatelskiego "Solidarność". Ma wśród swojego grona działaczy i sympatyków ruchu obywatelskiego, ludzi z obu wymienionych komitetów, działaczy pierwszej Solidarności. Jak każda organizacja przeżywała swoje wzloty i upadki. Niewątpliwie do najaktywniejszego i najskuteczniejszego okresu działania należy zaliczyć rok 1989 tj. powstanie ruchu obywatelskiego i sukcesy związane z przebudową naszego Państwa na początku lat 90-tych. „Gruba kreska" Mazowieckiego i rozwiązanie Komitetów Obywatelskich przez Lecha Wałęsę zahamowały działania, które miały doprowadzić do pełnej demokratyzacji Polski. Przejęcie Gazety Wyborczej „Solidarność" przez Adama Michnika i tzw. wojna na górze „Wałęsa - Mazowiecki" doprowadziła ruch obywatelski w miejsce, gdzie dotychczasowi działacze ruchu obywatelskiego stanęli przed wyborem: kontynuacja drogi Solidarności czy zaakceptować powstałe układy. ( nie rozliczanie PRL-u i ludzi związanych z reżymem sowieckim). By całkowicie nie zaprzepaścić krakowskiego dorobku ruchu obywatelskiego, postanowiono przekształcić Krakowski Komitet Obywatelski „Solidarność" w stowarzyszenie. Tak powstało Stowarzyszenie „Komitet Obywatelski miasta Krakowa" na którego czele stanął przewodniczący KKO „S" prof. Zygmunt Kolenda. Przewodniczył komitetowi do roku 1994. Kadencja 1994-1997 o mało nie okazała się końcem działalności ruchu obywatelskiego w Krakowie. Według oceny wielu działaczy Komitetowi wówczas groziło rozwiązane. Jednak znalazła się grupa osób z osiedlowych komitetów obywatelskich, która doprowadziła do stabilizacji w naszym Stowarzyszeniu. To właśnie Komitety Osiedlowe działając wśród społeczności lokalnej Krakowa znają najlepiej sytuację mieszkańców. Tam też dokonują się najbardziej konkretne działania wychodzące naprzeciw tym potrzebom i oczekiwaniom. Nigdy nie odeszliśmy od idei sierpniowych. Działania naszego ruchu zawsze koncentrowały się na propagowaniu samorządności bo tylko w ten sposób możemy budować społeczeństwo obywatelskie.
Do szczególnych wydarzeń należy zaliczyć rocznicę 10-lecia powstania Komitetu Obywatelskiego miasta Krakowa. Z tej okazji został ufundowany sztandar Komitetu oraz ustanowiony Medal Obywatelski. Pierwsze 10 dziesięć sztuk medali Kapituła Medalu przyznała najbardziej zasłużonym działaczom ruchu obywatelskiego. Postanowiono, że corocznie będą wręczane dwa medale, jedne dla członka KOmK, drugi dla osoby spoza naszego Stowarzyszenia, która przyczynia się do rozwoju społeczeństwa obywatelskiego.
Dla podkreślenia naszego związku z Kościołem Krakowskim, Komitet Obywatelski miasta Krakowa ufundował w pięćdziesiąta rocznicę śmierci wielkiego krakowianina i Polaka, Księcia Kardynała Adama Stefana Sapiehy jego pomnik. Można go oglądać w Parku im. dr H. Jordana, w Alei Wielkich Polaków. Znajdują się tam również pomniki: Jana Pawła II, Kardynała Stefana Wyszyńskiego, ks. Jerzego Popiełuszki, Tadeusza Kościuszki, Józefa Piłsudskiego...
Stowarzyszenie w okresie 1998 - 2002 bardzo skutecznie włączyło się w działalność Akcji Wyborczej Solidarność. W radzie Miasta Krakowa KOmK posiadało swoją reprezentację, a przedstawiciel naszego Stowarzyszenia stał na czele Klubu Radnych AWS Rady Miasta Krakowa, dr Leopold Zgoda był wiceprzewodniczącym Rady Miasta Krakowa, a Piotr Boroń przewodniczył Komisji Kultury i Ochrony Zabytków. W dzielnicach pomocniczych miasta Krakowa ponad 60 % składu osobowego radnych stanowili członkowie i działacze Komitetu Obywatelskiego miasta Krakowa. Obecnie do osób związanych z KOmK, a zasiadających w samorządzie krakowskim należą: Jerzy Grela i Bolesław Kosior do niedawna jeszcze w przewodniczył Sejmikowi Województwa Małopolskiego Piotr Boroń, obecny Senator RP.
Jesteśmy i byliśmy związani z organizacjami prawej strony politycznej, stąd wielu naszych działaczy związanych jest z „Prawem i Sprawiedliwością".
Podnosiliśmy od początku rolę samorządu dzielnicowego, stąd ukierunkowanie wielu działań na rozwój jednostek pomocniczych jakim są Rady Dzielnic Miasta Krakowa. Byliśmy pierwszymi, którzy zorganizowali szkolenia samorządowe dla radnych dzielnic. W wyniku tych działań powstał podręcznik Vademecum Radnego Dzielnicy. Stąd nasi członkowie w samorządzie najniższego szczebla, dzielnicach. Można dyskutować o usprawnieniach, skuteczności działania oraz ilości dzielnic pomocniczych miasta Krakowa, jednak wniosek o likwidację dzielnic uważamy za chybiony. Pozbawienie mieszkańców osiedli Krakowa swej reprezentacji, a przez to nacisku na radnych Rady Miasta Krakowa to wyrzucenie w błoto dotychczasowego dorobku samorządu krakowskiego
Komitet Obywatelski Miasta Krakowa posiada stabilną bazę materialną, dysponuje bardzo dobrym zapleczem lokalowym w którym przeprowadza różnego typu szkolenia i spotkania Obecnie aktualizujemy stronę internetową KOmK. Wydajemy biuletyn informacyjny „KRAKUS" na łamach, którego prezentujemy nasze stanowiska oraz informujemy członków Stowarzyszenia o bieżących sprawach.
Przystąpiliśmy do uaktualnienia bazy Biura Informacji dla Organizacji Pozarządowych Komitetu Obywatelskiego Miasta Krakowa. W planie działania Biura jest pomoc organizacjom pozarządowym, które nie posiadają osobowości prawnej oraz współpraca z innymi stowarzyszeniami i fundacjami w tym prowadzenie szkoleń.
Piętnastoosobowy Zarząd Komitetu comiesięcznie spotyka się w siedzibie Stowarzyszenia. Wypracowywane zostają kierunki i sposoby działania, jest to wypróbowany sposób na koordynacje prac prowadzonych w Stowarzyszeniu. Działalność ta przekłada się również na współpracę z Parafią czy Radą Dzielnicy, stąd duża wrażliwość społeczna oraz wiedza o wielu sprawach nie znanych w Krakowskim Magistracie.
Że istnieje potrzeba społecznych działań nie muszę nikogo przekonywać, gdyby tak nie było mieszkańcy Krakowa nie zawierzyli by wielu z nas.
przewodniczący Komitetu Obywatelskiego miasta Krakowa
